Siber Zorbalık Nedir? Çocuğunuzun Zorbalığa Uğradığını Gösteren 10 İşaret

Siber zorbalık; mesajlaşma uygulamaları, sosyal medya, oyunlar veya grup sohbetleri üzerinden bir çocuğun tekrar tekrar aşağılanması, dışlanması, tehdit edilmesi ya da utandırılmasıdır. Okul bahçesindeki zorbalıktan farkı, okul zili çaldığında bitmemesidir: telefon cebe girdiği sürece zorbalık da eve, yatak odasına, gece yarısına kadar taşınır.

Çocukların büyük bölümü yaşadıklarını ebeveynlerine anlatmaz. Telefonunun elinden alınacağından, "abartıyorsun" denmesinden ya da durumun daha da kötüleşmesinden korkar. Bu yüzden ebeveynin işaretleri fark edebilmesi çok önemlidir.

Siber zorbalığın en sık görülen biçimleri

• Grup sohbetlerinden bilerek çıkarılma ya da hiç eklenmeme (dışlama)
• Aşağılayıcı lakaplar, alaycı yorumlar, "herkes senden nefret ediyor" gibi mesajlar
• Utandırıcı fotoğraf veya ekran görüntülerinin izinsiz paylaşılması
• Sahte hesap açıp çocuğun adına paylaşım yapılması
• Tehdit ve şantaj: "Bunu yapmazsan fotoğrafını herkese atarım"

Dikkat etmeniz gereken 10 işaret

1. 1Bildirim geldiğinde gerginleşmesi, telefonu hızla kapatması veya ters çevirmesi
2. 2Daha önce çok sevdiği bir uygulamayı ya da oyunu aniden bırakması
3. 3Okula gitmek istememesi, sık sık karın ağrısı veya baş ağrısından şikâyet etmesi
4. 4Uyku düzeninin bozulması, gece geç saatlere kadar telefona bakması
5. 5Arkadaş çevresinden aniden kopması, yalnız kalmak istemesi
6. 6Telefonla ilgili sorulara savunmacı ya da öfkeli tepki vermesi
7. 7Ders başarısında belirgin düşüş
8. 8Kendini değersiz hissettiğini gösteren cümleler: "Kimse beni sevmiyor"
9. 9Sosyal medya hesaplarını silmesi ya da yeni, gizli hesaplar açması
10. 10İştahında, ruh halinde ve enerjisinde haftalarca süren değişiklik

Çocuğunuz zorbalığa uğruyorsa ne yapmalısınız?

1. 1Önce sakin kalın ve dinleyin. İlk cümleniz "Bana anlattığın için çok teşekkür ederim" olsun.
2. 2Telefonu cezalandırma aracı olarak elinden almayın. Bu, bir dahaki sefere size anlatmamasına yol açar.
3. 3Kanıtları saklayın: mesajların, kullanıcı adlarının ve tarihlerin ekran görüntüsünü alın.
4. 4Zorbalık yapan hesabı engelleyin ve platforma şikâyet edin.
5. 5Zorbalık okul arkadaşlarından geliyorsa okul rehberlik servisiyle görüşün.
6. 6Tehdit, şantaj veya cinsel içerik varsa vakit kaybetmeden 112 Acil Çağrı Merkezi'ni arayın.
7. 7Çocuğunuzda uzun süren mutsuzluk veya kendine zarar verme düşüncesi fark ederseniz bir çocuk ve ergen psikiyatristinden destek alın.

Önleyici adımlar

En güçlü koruma, çocuğunuzun başı sıkıştığında size gelebileceğini bilmesidir. Telefon kurallarını birlikte belirleyin, gizlilik ayarlarını beraber yapın ve "Ne olursa olsun bana anlatabilirsin, kızmayacağım" mesajını sık sık tekrarlayın.

Mivvo gibi şeffaf koruma araçları, çocuğunuzun mesajlarının tamamını okumadan yalnızca zorbalık, tehdit veya taciz içeren ifadeler tespit edildiğinde size haber verir. Böylece sorunu haftalar sonra değil, ilk gün öğrenirsiniz.